Kodi Zimathandiza Kapena Zimapweteka?
Kuphunzira kulemera, komwe kumaphatikizapo kugwiritsa ntchito zolemera pamene mukuchita masewero olimbitsa thupi, kungathandize munthu kumalimbitsa minofu yawo, kuphatikizapo zomwe zimayandikana. Minofu yamphamvu imathandiza kuti zikhale zolimba. Ngakhale kuti izi ndi zomveka komanso zimveka ngati chinthu chomwe tonse tiyenera kuchita, kodi ndi kuphunzitsa kulemera kwa anthu omwe ali ndi osteoarthritis ?
Tisanayambe kuyankha funsoli, tiyeni tipeze mawu omwe amatchulidwa mofanana.
Maphunziro olimbitsa thupi, kuphunzitsa kulemera, ndi kukakamiza zolimbitsa thupi - kodi ndi chimodzimodzi? Ndipotu, kuphunzitsa mphamvu ndilo mawu omveka omwe amaphatikizapo zina ziwiri. Maphunziro olimbitsa thupi amatanthauza ntchito iliyonse imene imagwiritsa ntchito njira yotsutsa kuti imalimbitse minofu. Kuthamanga kwa magulu a mafupa a mitsempha kuti agwirizane. Kukaniza kungapangidwe pogwiritsa ntchito makina olemera, kulemera kwa manja, magulu omenyana (mwachitsanzo, Therabands), ndi mipira yotsutsa. Kukaniza kungapangidwe pogwiritsa ntchito thupi lanu, nanunso.
Anthu omwe ali ndi matenda a mitsempha , komanso matenda ena a nyamakazi , akhala akulimbikitsidwa kuti apitirize kusuntha ndi kutenga nawo mbali pazochita zolimbitsa thupi nthawi zonse. Kawirikawiri, kuchita masewero olimbitsa thupi komanso zochitika zolimbitsa thupi zimatsindika kwa anthu omwe ali ndi nyamakazi. Ndicho chimodzimodzi chitsime cha chisokonezo. Ngati kukakamiza kulemera kumaphatikizidwira ku regimen yochita masewera olimbitsa thupi, kodi zimapweteka kwambiri kuposa kuthandiza munthu amene ali ndi matenda a osteoarthritis?
Malingana ndi Dr. Mehmet Oz:
Mungathe kukweza zolemera ndikupanga thupi ngati muli ndi ziwalo chimodzi kapena zingapo ndi osteoarthritis, koma muyenera kusamala kwambiri. Ngati gawo lina lachitetezo chanu limayambitsa ululu m'magulu okhudzidwa, imani. Mwina mungafunikire kusiya kuchita masewera olimbitsa thupi kapena kuchita nawo zolemera kapena zowerengeka zochepa. Kukhalabe wathanzi ndi kuthupi kumathandiza kuthetsa matenda a osteoarthritis, koma kupitiriza kugwira ntchito kudzera mu ululu si lingaliro labwino. Mukhoza kupangitsa osteoarthritis kukhala oipitsitsa povulaza mgwirizano.
Zomwe Maphunziro Amanena Zokhudza Kulemera kwa Zofupa ndi Osteoarthritis
Kufufuza meta ya mayesero asanu ndi atatu omwe amachititsa kuti anthu apitirize kuphunzitsidwa ndi anthu okalamba ndi osteoarthritis anachitidwa ndikufalitsidwa ku Zipatala za Geriatric Medicine. Kuganizira anthu okalamba ndi kofunika kwambiri chifukwa zimakhudzidwa kwambiri ndi kufooka kwa minofu, komanso matenda a osteoarthritis.
Mphamvu ya minofu nthawi zambiri imapezeka m'ma 20s ndipo imasungidwa mu 60s. Koma, mphamvu imachepa ndi nthawi yomwe muli ndi zaka 80, mphamvu yanu ili pafupi theka la munthu wamkulu wamkulu. Kutaya kwa minofu ndi mphamvu zomwe zimachitika ndi zaka zimatchedwa sarcopenia. Kufooka kwa minofu kumakhalanso kofala ndi osteoarthritis, makamaka ya mawondo a mawondo. Kufooka kwa minofu kumachitika ndi osteoarthritis kukugwirizana ndi kuwonjezeka kwa chiopsezo cha kuchepa kwa ntchito ndi kulemala. Mphamvu za minofu, makamaka mphamvu za knee extensor mphamvu, zapezeka kuti zimateteza kusagwira ntchito zoperewera kwa anthu omwe ali ndi matenda a mitsempha ya osteoarthritis.
Malingana ndi kufotokozera kwa meta, izo zinatsimikiziranso kuti okalamba achikulire, ngakhale a msinkhu wokalamba kwambiri, mphamvu zamatenda angathe kupitsidwanso ndi pulogalamu yopititsa patsogolo mphamvu yowonjezera.
Maphunziro amphamvu angapangitse patsogolo kuthamanga kwachangu, kukwanitsa kuimirira kuchokera pa mpando , ndi ntchito zina za tsiku ndi tsiku . Zotsatira za mphamvu yophunzitsira pa ntchito ndi kulemala zinkawonekera, monga kuchepetsa kupweteka. Pamene zotsatira za kuphunzitsa mphamvu pa ntchito zinkafaniziridwa pakati pa okalamba ndi osteoarthritis ndi omwe analibe matendawa, zotsatira zochepa zomwe zimachitika kwa iwo omwe alibe osteoarthritis amapezeka poyerekezera ndi zotsatira zolimbitsa thupi kwa omwe ali ndi osteoarthritis.
Mapulogalamu Oyenera a Kulemera kwa Maphunziro a Anthu Osteoarthritis
Tiyenera kukumbukira kuti maphunziro amphamvu, ngati atapitirira malire, amatha kupanikizira ziwalo zokhudzana ndi mafupa a osteoarthritis, mwina kuwonjezereka ndi kupweteka.
Pakuyenera kukhala kukambirana za maphunziro oyenerera kwambiri, makamaka kuphunzitsa kulemera kwa anthu omwe ali ndi matenda a osteoarthritis. Musanayambe pulogalamu ya kulemera, ngati muli ndi matenda a osteoarthritis, muyenera:
- Kambiranani za dokotala ndi dokotala kuti mudziwe zambiri zomwe zingakuthandizeni.
- Funsani ndi wodwala zakuthupi za kuphunzitsa kulemera kwa osteoarthritis. Pezani chithandizo cha mankhwala kuchokera kuchipatala chanu. Wothandizira akhoza kukupenda ndikupanga malangizowo omwe amakuyimira.
- Fufuzani pulogalamu yolimbitsa thupi ku masewera olimbitsa thupi ndi wophunzitsi wanu kapena kuchipatala chakuthupi ndi katswiri. Malo oyang'aniridwa ali opambana kwambiri poyerekeza ndi pulogalamu ya maka maka, makamaka poyamba. Zikuwoneka kuti pali kudzipatulira kwakukulu ndi kumamatira ku malo oyang'anira.
- Ganizirani zotsatira za mankhwala anu. Ngati mumagwiritsa ntchito mankhwala a analgesic , mungathe kusokoneza ululu wanu ndipo mutha kudzidzimutsa mopitirira malire, kuvulaza kuvulaza kapena kuchititsa kuti zizindikiro zanu za osteoarthritis ziziipiraipira.
Pamene mukukonzekera pulogalamu yolemetsa, muyenera:
- Chikondi pamene mukuyamba! Chitani zozizwitsa zowoneka bwino.
- Gwiritsani ntchito zolemera, makamaka poyamba, monga momwe mumadziwira ndi njira yoyenera. Lonjezerani kulemera kwazing'onoting'ono zazing'ono pamene mukumverera kuti msinkhu wamakono waphweka kwambiri.
- Pitirizani kuika thupi moyenera panthawi ya kulemera-chifukwa chinanso chothandizira kuyang'anira. Kulumikizana bwino kumathandiza kuchepetsa kufooka pamalumiki.
- Gwiritsani ntchito magulu otsutsana ndi minofu kuti mukhale olimba. Pamene pali kusiyana pakati pa magulu a minofu, kukhazikika pamodzi kumapitsidwanso.
- Taganizirani kuvala zovala zamatumbo kapena zothandizira pa ziwalo zokhudzidwa. Komabe, mabotolo a weightlifting si ovomerezeka kwa anthu omwe ali ndi matenda a mitsempha ya osteoarthritis.
- Ganizirani kugwiritsa ntchito paketi yotentha pamagulu ndi minofu yomwe yathyoledwa musanayambe mwambo wanu kuti muchepetse kupweteka ndikuwonjezereka. Phukusi zozizira zingagwiritsidwe ntchito pochita masewera olimbitsa thupi pofuna kuchepetsa kutupa .
- Valani zoyenera, zotetezeka nsapato. Ngati muvala maonekedwe, yesetsani kuisunga kuti mupeze chithandizo chabwino ndi mgwirizano.
- Njira ina pakati pa kulemetsa ndi kusadziletsa, kuchepetsa kupanikizika ndi kupsyinjika pamagulu anu.
- Khalani otsika pambuyo pa chizoloŵezi chanu.
Mawu Ochokera
Palibe umboni wosonyeza kuti okalamba omwe ali ndi osteoarthritis omwe amawoneka ndi chiopsezo chachikulu (mwachitsanzo, kupweteka koopsa) kapena kuti sangathe kulimbitsa minofu yawo mofanana ndi achikulire. Ndipotu, ena amatha kuchita masewera olimbitsa thupi ngakhale kuti ndi okalamba kapena osteoarthritis. Mwachidziwikire, tingaganize kuti zaka zowonjezera kapena kuchulukitsidwa kwa matenda a osteoarthritis zingathe kusintha kusintha kwa kulemera kwa kulemera kwake. Koma, izi zikhoza kuchitidwa, pamlingo wina womwe umaonedwa kukhala woyenera.
Khalani anzeru. Ngati mukukumana ndi zizindikiro zotsatirazi, yesani kulemera kapena kuchita masewero olimbitsa thupi ndikudziwitsa odwala, wophunzitsi, ndi dokotala wanu: kupweteka kowonjezeka kapena kutupa mu minofu kapena m'magulu; popukuta , kutsekedwa , kapena kuthamanga kwa mgwirizano wokhudzidwa; ululu minofu kapena ziwalo zomwe sizinalipo; ululu wamimba; kupweteka pachifuwa; kupweteka kowawa; kupuma pang'ono.
> Zotsatira:
> Kalunian KC. Malingaliro Oleza Mtima Ophunzitsidwa Kulimbana ndi Kulemera Kwambiri mu Osteoarthritis. Zaposachedwa. Idasinthidwa pa August 17, 2016.
> Latham N ndi Liu C. Strength Maphunziro Okalamba Achikulire: Ubwino wa Osteoarthritis. Makliniki mu Geriatric Medicine. August 2010.
> Oz, M. Kodi Kuyeza Kupuma Kapena Kupanga Thupi Kumapanga Osteoarthritis Yanga? Sharecare.com.