Kodi kutentha kwa khungu kungakuuzeni ngati muli ndi lupus
Lupus ndi matenda omwe amachititsa kuti thupi likhoza kukhudza ziwalo zambiri za thupi, kuphatikizapo ziwalo , impso , mtima , ndi mapapo. Zina mwa zizindikiro zooneka bwino za matendawa, zimakhudza khungu.
Malingana ndi Lupus Foundation ya America, pafupifupi magawo awiri mwa atatu mwa anthu omwe ali ndi lupus adzalandira mtundu wina wa matenda okhudzana ndi khungu.
Komanso, kulikonse kuyambira 40 peresenti mpaka 70 peresenti adzawona kuwonjezeka kwa chikopa cha khungu pamene akudziwika ndi mazira a UV ultraviolet (UV), kaya ochokera ku dzuwa kapena magetsi.
Pali mitundu itatu yaikulu ya matenda a khungu omwe amawonedwa ndi anthu omwe ali ndi lupus:
- Matenda a lupus (discoid lupus)
- Subacute wodwalayo lupus
- Zambiri za lupus
Lupus Yodulidwa Kwambiri (Discoid Lupus)
Mapuloteni a lupus (CCL) omwe amatha kupweteka amatanthauza kupitiriza kwa chikopa. Fomu yofala kwambiri ndi discoid lupus, yomwe imadziwika ndi zikopa zowamba, zomwe zimapezeka nthawi zambiri pamasaya, mphuno, ndi makutu. Amatha kukhalanso kumbuyo kwa khosi, kumbuyo kumbuyo, ndi kumbuyo kwa manja.
Kutaya zitsulo zingakhale zowoneka bwino (zowoneka ndi zowononga) kapena zowonjezera. Ngati kuphulika kumaphatikizapo dera la ndevu kapena ndevu, limatha kuyambitsa tsitsi ( alopecia ). Komanso, chosowa chilichonse chimene chimasiyidwa chimatha kuchititsa kuti tsitsilo lisabwerere.
Ngakhalenso pambuyo pa zilembo za CCL, amatha kuchoka zikopa za khungu lakuda kapena lofewa komanso atrophy yooneka (kupatulira khungu).
CCL ikhoza kukhala kokha kwa khungu kokha kapena kutchulidwa pazochitika zambiri, zochitika zokhudzana ndi machitidwe ena a ziwalo. Madokotala amatchula izi monga systemic lupus erythematosus (SLE) .
Zonsezi, pafupifupi 10 peresenti ya anthu omwe ali ndi discoid lupus adzakhala ndi SLE.
Kutaya zitsulo kumakhala kosavuta, kotero kuyesetsa kulikonse kutetezedwa kuti dzuwa lisagwiritsidwe ntchito komanso kugwiritsa ntchito dzuwa lotentha kuposa SPF 30. Izi ndi zofunika kwambiri chifukwa zilonda zam'tsogolo zingapangitse munthu kuti adziwe kansalu khungu.
Zilonda za CCL zimatha kuchitidwa ndi corticosteroid , mafuta, maelo, matepi, ndi njira.
Subacute Lupus Yotsalira
Matenda a lupus (SCL) omwe ali ndi matenda a khungu amadziwika ndi mitundu iwiri ya zilonda:
- Matenda a papulosquamous omwe amawoneka ngati psoriasis- owoneka ngati ofiira, ofiira
- Zilonda zamakono zomwe ziri zofiira ndi zoboola pakati ndi pang'ono pokha pamphepete
Zilonda za SCL zidzawonekera paziwalo za dzuwa monga thupi, mapewa, khosi, thunthu, ndi nthawi zina nkhope. Zilonda sizikhalitsa ndipo sizimagwirizanitsidwa ndi SLE.
Mofanana ndi disidid lupus, anthu omwe ali ndi SCL ayenera kupeĊµa kuwala kwa dzuwa ndi mabedi akuthira mafuta chifukwa izi zimawopsa kwambiri. Cortisone yapamwamba imakhalanso njira yochiritsira kwambiri.
Lupus yochepa
Mphuno yambiri ya lupus (ACL) imakhala ndi mbali zofiira za khungu lofiira lomwe limawonekera pamaso, mofanana ndi butterfly.
Zilonda zojambula zithunzi zingakhalenso pa mikono, miyendo, ndi thunthu.
Ngakhale kuti zilonda za ACL nthawi zina zimachotsa khungu, nthawi zambiri sazima. Momwemo, tsitsi lililonse lomwe lingathe kuchitika lingakhale laling'ono.
Maonekedwe a ziwalo za ACL nthawi zambiri zimakhala zozizwitsa za SLE ndipo zimatha kuyenda ndi zinthu zina za khungu monga ming'oma, zilonda za m'kamwa, ndi mitsempha (zowonongeka mitsempha yomwe imawoneka ngati zofiira kapena zowonongeka, nthawi zambiri pamapazi).
Chifukwa chakuti ACL nthawi zambiri imakhala mbali yochulukirapo, steroids monga prednisone ingagwiritsidwe ntchito pochizira kutupa komanso kumagwiritsira ntchito mankhwala osokoneza bongo pofuna kuchepetsa kuyankha kwaokha.
> Zotsatira:
> Lupus Foundation ya America. "Mmene lupus imakhudzira khungu." Washington, DC; inasindikizidwa pa July 12, 2013.
> Okon, L. ndi Werth, V. "Lupus Erythematosus Yodula: Kuzindikira ndi Chithandizo." Malo abwino kwambiri a Pract Res Clin Rheumatol. 2013; 27 (3): 391-404. DOI: 10.1016 / j.berh.2013.07.008.