Giant Cell Arteritis Ndi Mtundu wa Vasculitis
Mfundo Zenizeni Zokhudza Cell Giant Arteritis
Magulu akuluakulu otchedwa arteritis (omwe amatchedwanso GCA, arteritis, kapena arteritis) ndi mtundu wa vasculitis , gulu la zikhalidwe zomwe zimawotcha mitsempha ya magazi. Zida zambiri zomwe zimagwiritsidwa ntchito mu giant cell arteritis ndi mitsempha ya mutu ndi khungu, makamaka pafupi ndi akachisi.
Pakhoza kukhala kuphatikiza kwa mitsempha ya khosi ndi manja komanso.
Zizindikiro za Giant Cell Arteritis
Chizindikiro chofala kwambiri chomwe chimagwirizanitsidwa ndi chimphona chachikulu chotchedwa arteritis ndi mutu wamutu, womwe umakhala pafupi ndi akachisi, koma ukhoza kufika paliponse pa gaga. Zizindikiro zachibadwa zomwe zimagwirizanitsidwa ndi giant cell arteritis zimaphatikizapo kutopa, kutayika kwa njala, kutaya thupi, kutengeka kwa chimfine, ndi malungo omwe amakhala nthawi yaitali kapena obwereza. Kupweteka kwa jaw kapena nkhope, lilime, kapena kupweteka kwa mmero n'zotheka koma zochepa. N'zotheka kukhala ndi chizungulire kapena mavuto moyenera.
Magulu akuluakulu a arteritis angakhudze magazi opangira maso omwe amayambitsa masomphenya osamvetsetseka, masomphenya awiri, kapena khungu. Ngati pali kutayika kwa masomphenya, zikhoza kuchitika modzidzimutsa ndipo sikutheka kuthetsa kusokonekera kwa masomphenya. Ndicho chifukwa chake nkofunikira kuchipatala mwamsanga pamene zizindikiro zikukula zomwe zingagwirizane ndi giant cell arteritis.
Kuchiza koyambirira kungalepheretse kuona masomphenya nthawi zonse. Anthu amakhala ndi chizoloƔezi chodikirira ndikuwona ngati zizindikiro zimatha. Pankhani ya giant cell arteritis, izo zikhoza kukhala njira yosautsa.
Kusanthula Giant Cell Arteritis
Palibe kuyezetsa mwazi komwe kungatsimikizire kutsimikiziridwa kwa giant cell arteritis.
Zomwe zimagwiritsidwa ntchito kwambiri zimakhala zowonjezereka ndi maselo akuluakulu amtetitis koma zothandiza zake ndizochepa chifukwa zotsatira zake zimasonyeza kuti sikunatchulidwe kwenikweni. Kuti mudziwe za giant cell arteritis, chidziwitso cha kachigawo kakang'ono ka mitsempha ya nthawi yaying'ono imafunika. Mitundu yambiriyi imayang'anitsitsa microscopically pofuna kutupa.
Kuchiza kwa Cell Giant Arteritis
Chithandizo cha giant cell arteritis chiyenera kuyamba mwamsanga mwamsanga - posangokhalira kukayikira komanso ngakhale kusanatsimikizidwe kuchokera ku zotsatira za biopsy. Kawirikawiri, mlingo waukulu wa corticosteroids umaperekedwa (40 mpaka 60 mg prednisone patsiku). Ngakhale kuti mutu ndi zizindikiro zina zimatha kuthetsa mwamsanga ndi mankhwala, chiwerengero cha corticosteroids chikupitirira mwezi umodzi ndikuchepa pang'onopang'ono mpaka 5-10 mg pa tsiku kwa miyezi yambiri, ndipo imasiya zaka 1 kapena ziwiri. Pamene mlingo wa corticosteroids umachepa, nthawi zina zimabwereranso zizindikiro zomwe zimayankha mwamsanga kuwonjezeka kwa mlingo wa corticosteroids. Kamodzi pamakhala chikhululukiro cha steroid, komabe, kubwereranso kwa giant cell arteritis kumawoneka kuti n'zosatheka komanso kosawerengeka.
Kukula kwa Giant Cell Arteritis ndi Statistics
Kagulu kakang'ono ka arteritis kamakhudza akuluakulu, kawirikawiri ali ndi zaka 50.
Pafupifupi 50% odwala ndi giant cell arteritis ali ndi zizindikiro za polymyalgia rheumatica . Zizindikiro za zochitika zonsezi, GCA ndi PMR, zikhoza kuchitika panthawi imodzi kapena padera. Amuna amayamba kugwidwa ndi maginito aakulu a arteritis kusiyana ndi amuna, ndi azungu kuposa omwe si azungu. Akuti pafupifupi 200 pa 100,000 anthu opitirira zaka 50 amakhala ndi giant cell arteritis.
Zotsatira:
Giant Cell Arteritis. American College of Rheumatology. August 2013.
http://www.rheumatology.org/I-Am-A/Patient-Caregiver/Diseases-Conditions/Giant-Cell-Arteritis
Mafunso ndi Mayankho Pa Polymyalgia Rheumatica ndi Giant Cell Arteritis. NIAMS. April 2015.
http://www.niams.nih.gov/health_info/polymyalgia/